Bruggen slaan in Cambridge

22 May 2014
toegevoegd door

Deze zomer zullen taalkundigen en taaladviesgevers samen hetzelfde onderwerp bespreken: Engelse taaladviesgidsen. Dit zal gebeuren op het English Usage (Guides) Symposium bij de universiteit van Cambridge, medegeorganiseerd door Henriëtte Hendriks van het Department of Theoretical and Applied Linguistics. Met dit symposium zullen twee van de objectieven van het project Bridging the Unbridgeable: linguists, prescriptivists and the general public vervuld worden. Dit project begon in 2011 bij het Leiden University Centre for Linguistics met Ingrid Tieken-Boon van Ostade en mijzelf als een onderzoek naar Engelse taaladviesgidsen en taalgebruiksproblemen in brede zin. Eén van onze nadrukkelijke doelen is het overbruggen van de communicatiekloof  tussen taalkundigen en taaladviesgevers, de prescriptivisten.

afb 1 Straaijer

Over het algemeen zijn de schrijvers van taaladviesgidsen voor het Engelse taalgebied geen taalkundigen (dit kan zelfs gezien worden als een van de kenmerken van het genre), maar journalisten, redacteurs, schrijvers, leraren of lexicografen; waarvan de laatsten waarschijnlijk nog het meest taalkundig onderlegd zijn. Op hun beurt houden taalkundigen zich nauwelijks bezig met taaladvies; omdat zij puur beschrijvend bezig zouden horen te zijn, zien ze taaladviezen niet als onderdeel van hun aandachtsgebied. Dit gaat helaas vaak zelfs zo ver dat ook het beschrijven van normatieve taalpraktijken geschuwd wordt. Wij merken dan ook dat er soms een soort van stille weerstand lijkt te zijn tegen de acceptatie van ons werk als serieuze taalwetenschap.

Het English Usage (Guides) Symposium moet dus een brug slaan tussen taalkundigen en prescriptivisten. Daartoe hebben we een gevarieerde groep sprekers uitgenodigd die elk het onderwerp taaladvies(gids) vanuit hun eigen achtergrond zullen benaderen. Onder hen bevinden zich een aantal prominenten als het om het taalgebruik van het Engels gaat. De twee grootste namen zijn de beroemde taalkundepopularisatorDavid Crystal, en Mignon Fogarty, de oprichtster van de succesvolle taaladvieswebsite Grammar Girl. Andere sprekers zijn Pam Peters, hoofd van het Dictionary Research Centre van de Macquarie Universiteit in Sydney en één van de weinige taalkundige auteurs van een taaladviesgids; John Allen, voormalig uitvoerend redacteur van de BBC radioredactie; Geoffrey Pullum van de Universiteit van Edinburgh, die samen met Mark Liberman het populaire taalkundeblog Language Log oprichtte; en Deborah Cameron, hoogleraar taal en communicatie van de Universiteit van Oxford. Daarnaast komen ook een tweetal schrijvers van taaladviesgidsen aan het woord, Caroline Taggart en Rebecca Gowers, alsmede de leden van het project, Carmen Ebner, Morana Lukač, Viktorija Kostadinova, Inge Otto, Ingrid Tieken-Boon van Ostade en ikzelf. Ik verwacht dat er zeer nuttige discussies zullen plaatsvinden, waaruit in ieder geval meer begrip zal ontstaan voor elkaars standpunten.

Ook zal ik tijdens het symposium een ander doel van ons project vervullen met de lancering van de Hyper Usage Guide of English (HUGE) database. Deze database helpt onderzoekers bij het stellen en beantwoorden van vragen over taaladviesgidsen, over het ontstaan en vergaan van taalgebruiksproblemen in Brits en Amerikaans Engels, en wat taalkundigen daarover geschreven hebben. Uiteindelijk zal hij ook de prescriptivisten zelf kunnen dienen.

afb 2 Straaijer

Op dit symposium willen Ingrid Tieken-Boon van Ostade en ik opzettelijk een gemengd gezelschap met afgevaardigden uit de genoemde groepen letterlijk bij elkaar in één ruimte zodat ze wel naar elkaar moeten luisteren en met elkaar moeten praten. Het is namelijk tijd dat taalkundigen actief kennis nemen van de standpunten en grieven van taalprofessionals, zoals ik ze dan maar even noem, en ook van die van leken. Doordat taalkundigen in het westen zich eigenlijk altijd afzijdig hebben gehouden van de samenleving – ruwweg sinds de sociolinguïstiek zich losmaakte van de dialectologie – hebben ze zichzelf in de ogen van die samenleving buitenspel gezet als autoriteit. Taalkundigen moeten zich serieus en met een open houding bezig gaan houden met de vraagstukken rond taalgebruik, en hopelijk kunnen zowel het symposium in Cambridge als de HUGE database daar een bijdrage aan leveren.

Reageer

Uw e-mailadres wordt niet getoond.