Mist, een gletsjer en ijsberen

25 Aug 2015
toegevoegd door

Het mooie weer is voorbij! De afgelopen dagen is het koud en mistig geweest. De Arctis laat zien wie er de baas is: al een paar keer hebben we niet aan land kunnen gaan, omdat er teveel pakijs was of omdat er een ijsbeer op onze plek van bestemming zat. Maar de wetenschappers laten zich niet uit het veld slaan. Onverstoorbaar nemen ze watermonsters vanuit de zodiacs, of ze laten zich afzetten op plekken waar we wél kunnen komen. Ook als dat betekent dat ze pas om elf uur ’s avonds weer worden opgepikt.

P1150782_web
Op de uitkijk om te kijken of het pakijs ons niet insluit

Zaterdag was tot nu toe de laatste mooie dag. De plantenmensen gingen door met hun vegetatieopnamen: ze kijken hoe de plantengroei sinds 1977 is veranderd. Daarom willen ze graag op zo veel mogelijk plekken in het Rosenbergdal werken.
Bij Kapp Lee gingen de archeologen aan de slag bij de restanten van een Russische jagershut uit circa 1760. Deze jagers, of Pomoren, waren uit op walrusivoor en de kostbare huiden van poolvos en ijsbeer. De sporen van hun bloedige werk – en dat van de West-Europeanen die na hen kwamen – zijn hier overal te zien: waar je maar kijkt liggen botten.

P1150781_web
Archeologisch onderzoek bij de restanten van een Russische walrusjagershut

Intussen was het een grote dag voor de meteorologen. Op deze dag moest het gebeuren: het opzetten van een weerstation op een gletsjer. Minstens vijf jaar gaat dat station het lokale weer vastleggen en meten hoe snel de gletsjer smelt. De wetenschappers moesten tientallen kilo’s aan apparatuur de gletsjer opsjouwen, tweeëneenhalf uur bergop, in een verraderlijk landschap. “Het is gelukt!”, zegt Peter Kuipers Munneke, weerman bij de NOS maar ook klimaatwetenschapper aan de Universiteit Utrecht. “We zijn ongelooflijk trots.”

DML_09
Een automatisch weerstation

Zondag gingen wetenschappers in de mist aan land op het eiland Barentsøya, dat net ten noorden van Edgeøya ligt. Ze gingen op zoek naar meertjes om sedimentmonsters te nemen. De toeristen mochten mee, verspreid over een aantal groepen. Een prachtig toendralandschap met allerlei vriespatronen in de grond. En verbazend veel bloeiende planten: allerlei soorten steenbreek, een poolpapaver, gletsjerboterbloemen. Ongelooflijk dat die zich staande weten te houden in dit barre klimaat.

Maandag was opnieuw een mistige dag. Meertjes- en plantenonderzoekers gingen op verschillende plekken aan land. Voor de overige mensen stond er een zodiac-cruise op het programma. De Freemangletsjer op Barentsøya komt op een spectaculaire manier in zee, met een prachtig gletsjerfront, veel ijsbergen en een mooi morenelandschap. Ideaal om mooie foto’s te nemen – en watermonsters en onderwater-geluidsopnamen.

P1150857_web
Monsters nemen bij een gletsjerfront

De klap op de vuurpijl was een ijsbeer die zich in het morenelandschap liet zien. We volgden hem een minuut of tien, veilig op afstand vanuit de zodiacs, en lieten hem toen weer met rust.

Aan boord gaat de wetenschap onverminderd door. Het lab draait op volle toeren. Er worden insecten uit mos-samples gehaald, proeven ingezet met zeebeestjes en vervuiling, en metingen gedaan aan algen en sediment. De toeristen komen kijken, doen mee, stellen vragen. Een erg energiek geheel.

P1150828_web
In het lab aan boord van het schip

En er vindt al volop kruisbestuiving plaats tussen de wetenschappers. De sedimentmensen nemen monsters mee voor de algenmensen, de walrusmensen stoppen en passant vliegen in een potje voor de insectenmensen. En er worden plannen gesmeed voor samenwerking. Voor de biotechnologen is het algenwerk van het NIOZ bijvoorbeeld interessant. “Uniek”, zegt Monique de Vries, voorzitter van de Nederlandse Poolcommissie, terwijl ze aan boord van een zodiac stapt. “Wanneer heb je nu ooit vijftig wetenschappers tien dagen bij elkaar op één schip?”

Reacties

  • 25 Aug 2015

    Om 11:11 plaatste jannie elzingaals een reactie

    Als oma van Sarah Dresscher archeologe.geniet ik enorm van alle nieuws over de expeditie.

    Reageer

    • 27 Aug 2015

      Om 15:47 plaatste Nienke een reactie

      Beste oma van Sarah,
      Wat leuk dat u de ontwikkelingen volgt! Gisteren stond in NRC Handelsblad een grote reportage over o.a. het werk van Sarah, waarin zij ook wordt genoemd! Zaterdag staat diezelfde reportage in de bijlage van de zusterkrant NRC Next.
      Hartelijke groet,
      Nienke (vanaf Spitsbergen)

      Reageer

Reageer

Uw e-mailadres wordt niet getoond.